Świadectwo bezpieczeństwa dla informacji NATO i UE – dostęp do informacji niejawnych międzynarodowych
Opublikowano: · Maksymilian Kruszewski
Kontrakty dla NATO, Unii Europejskiej, agencji międzynarodowych i zagranicznych kontrahentów często wymagają potwierdzenia zdolności do ochrony informacji niejawnych międzynarodowych – za granicą nazywa się to Facility Security Clearance (FSC). Wyjaśniamy, jak wygląda to w polskim systemie.
Kto odpowiada za informacje międzynarodowe
Funkcję krajowej władzy bezpieczeństwa (National Security Authority) pełni Szef ABW (art. 11 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1209 t.j.)). Nadzoruje on ochronę informacji niejawnych w relacjach z innymi państwami i organizacjami międzynarodowymi oraz wydaje dokumenty upoważniające do dostępu do informacji niejawnych NATO, UE i innych organizacji. W odniesieniu do resortu obrony narodowej wykonuje tę funkcję za pośrednictwem Szefa SKW.
Informacje przekazane przez organizacje międzynarodowe lub inne państwa oznacza się polskim odpowiednikiem ich klauzuli (art. 5 ust. 5). Wymiana informacji z wieloma państwami odbywa się na podstawie dwustronnych umów o wzajemnej ochronie informacji niejawnych.
Odrębne świadectwa dla klauzul międzynarodowych
ABW albo SKW wydaje odrębne świadectwa potwierdzające zdolność do ochrony informacji o klauzulach stanowiących zagraniczny odpowiednik klauzul „tajne” lub „poufne”, stosowanych przez organizacje międzynarodowe (art. 55 ust. 3). Okresy ważności są takie jak dla świadectw krajowych: 7 lat dla odpowiednika „tajne” i 10 lat dla odpowiednika „poufne”. O świadectwo dla klauzul międzynarodowych trzeba więc wystąpić wprost – samo świadectwo krajowe nie zawsze wystarczy.
Różnice w stosunku do świadectwa krajowego
- przy świadectwie III stopnia dla klauzul międzynarodowych przedsiębiorca musi zatrudnić pełnomocnika ochrony i utworzyć pion ochrony – przy świadectwie krajowym III stopnia nie jest to wymagane (art. 60 ust. 1),
- wobec osób ubiegających się o dostęp do informacji niejawnych międzynarodowych prowadzi się poszerzone postępowanie sprawdzające – także gdy chodzi o odpowiednik klauzuli „poufne” (art. 22 ust. 1 pkt 2 lit. d),
- poświadczenie wyższej klauzuli uprawnia do dostępu do niższych także w odniesieniu do poświadczeń organizacji międzynarodowych (art. 29 ust. 4).
Cudzoziemcy w zespole
Co do zasady osoby bez polskiego obywatelstwa nie mogą mieć dostępu do informacji „tajne” i „ściśle tajne”. Wyjątek dotyczy m.in. osób kierujących wykonywaniem umowy przez przedsiębiorcę lub bezpośrednio ją wykonujących, osób uczestniczących w czynnościach zmierzających do zawarcia umowy oraz pracowników pionu ochrony przedsiębiorcy – z wyłączeniem pełnomocnika i jego zastępcy (art. 21 ust. 2 i 3).
Przewóz materiałów za granicę
Pilny wywóz materiału za granicę osobiście wymaga zgody kierownika jednostki, odpowiedniego poświadczenia lub upoważnienia i listu kurierskiego. List kurierski nie jest wymagany przy materiałach „zastrzeżone” ani przy przewozie materiałów „poufne” przez terytorium państw UE i NATO (§ 23 rozporządzenia w sprawie przewożenia materiałów).
Jak się przygotować
- ustal, jakiej organizacji i jakiej klauzuli dotyczy kontrakt (np. NATO SECRET, CONFIDENTIEL UE/EU CONFIDENTIAL),
- sprawdź, czy kontrahent wymaga świadectwa dla klauzul międzynarodowych, a nie tylko krajowego,
- zaplanuj poszerzone postępowania sprawdzające dla zespołu,
- przygotuj pełnomocnika i pion ochrony – także przy III stopniu,
- uwzględnij zasady przekazywania materiałów za granicę i wymagania kontrahenta zagranicznego.
Porozmawiajmy o Twojej sprawie
Pierwsza rozmowa służy ustaleniu zakresu sprawy i wyceny.
Powiązane usługi
Powiązane poradniki
- Świadectwo bezpieczeństwa przemysłowego – stopnie, koszt i wymóg „co najmniej III stopnia”
- Jak sprawdzić, czy firma ma świadectwo bezpieczeństwa przemysłowego
- Strefy ochronne I, II i III – czym się różnią i jak je zorganizować
- Informacje niejawne w przetargu – jak czytać wymagania SWZ w zamówieniach obronnych